Địa đạo Vịnh Mốc – Nhân chứng sống của Lịch Sử hào hùng tại Quảng Trị

Địa đạo Vịnh Mốc – Nhân chứng sống của Lịch Sử hào hùng tại Quảng Trị

Thứ Năm, 13 Tháng Sáu 2019

Bạn đã từng nghe đến Địa đạo Vịnh Mốc Quảng Trị , những bạn chưa từng đặt chân đến đó. Vậy sao không đọc qua bài viết này để hiểu được vai trò của Địa đạo Vịnh Mốc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ nhỉ?

I. Những thông tin quan trọng về Địa đạo Vịnh Mốc

1.Địa đạo Vịnh Mốc ở đâu?

Địa đạo Vịnh Mốc thuộc địa phận của thôn Vịnh Mốc, xã Vĩnh Thạch, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Nếu đi theo hành trình từ Bắc vào Nam dọc đường bộ trên quốc lộ 1A, đến gần Nghĩa trang Liệt sỹ huyện Vĩnh Linh bạn rẽ trái rồi đi chừng 13km về phía biển thì tới được địa đạo Vịnh Mốc.

Trên con đường rợp bóng tre xanh mát, có lẽ ít ai nghĩ rằng ngay bên dưới chân họ là cả một hệ thống địa đạo, là một thế giới ngầm của quân và dân Vĩnh Linh trong suốt những năm kháng chiến từ 1965 đến 1972.

 

địa đạo vĩnh mốc
địa đạo vĩnh mốc

 

2.Địa đạo Vịnh Mốc – Huyền thoại “lũy thép” anh hùng

Trong rất nhiều căn cứ cách mạng trên “đất lửa” Quảng Trị thì hệ thống hầm địa đạo Vịnh Mốc là biểu trưng cho ý chí quật cường, không chịu lùi bước trước kẻ thù xâm lược của cha ông ta.

Vào năm 1965, làng Vịnh Mốc đã bị hủy diệt hoàn toàn dưới sự đánh phá tàn khốc của không quân và pháo binh Mỹ. Với ý chí “một tấc không đi, một ly không rời”, quân và dân Vĩnh Linh đã âm thầm chuyển cuộc sống từ mặt đất xuống lòng đất.

Sau 18.000 ngày công gian khổ, các chiến sĩ Đồn Biên phòng 140 cùng với nhân dân Vịnh Mốc, Sơn Hạ đã đào và vận chuyển hơn 6000m3 đất đá để kiến tạo nên một hệ thống làng hầm đồ sộ tại một quả đồi đất đỏ bazan ở phía nam làng Vịnh Mốc nằm sát với biển.

Toàn bộ hệ thống đường hầm với cấu trúc hình vòm có kích thước 0.9m x 1.75m, dài 2.034m, bao gồm nhiều nhánh thông với nhau qua trục chính dài 870m.

Địa đạo Vịnh Mốc có 13 cửa ra vào, trong đó có 6 cửa được thông lên đồi, 7 cửa thông ra hướng biển và 3 giếng thông hơi. Ngoài ra các cửa hầm đều có cột gỗ để chống sập và sụt lở, được ngụy trang kín đáo, chếch theo hướng gió, đảm bảo thông thoáng.

Mặt bằng của đường hầm địa đạo Vịnh Mốc còn được đào cao hơn 5m so với mực nước biển, nghiêng từ 8 – 120 độ từ Nam về Bắc, từ Tây sang Đông để nước dễ thoát và không bị đọng lại trong địa đạo, mọi sinh hoạt vẫn diễn ra được bình thường kể cả vào mùa mưa.

Do đó mà đất sét trong hầm ngày càng cứng hơn khiến cấu trúc địa đạo Vịnh Mốc vẫn tồn tại gần như nguyên vẹn cho đến ngày nay.

Địa đạo Vịnh Mốc không chỉ là làng hầm chiến đấu đơn thuần như các công trình khác, mà còn là không gian sống ngầm của nhiều bộ đội và người dân địa phương.

Người dân Vịnh Mốc đã biến lòng đất thành những pháo đài vững chãi với 3 tầng thông nhau. Tầng thứ nhất sâu từ 8 – 10m dùng để cơ động chiến đấu và trú ẩn.

Tầng thứ hai cách mặt đất từ 12 đến 15m là nơi sinh sống của dân làng. Tầng thứ ba sâu hơn 23m, dùng làm kho chứa lương thực và vũ khí cho đảo Cồn Cỏ và để phục vụ chiến đấu cho quân và dân địa đạo Vịnh Mốc.

Do đó có thể nói rằng địa đạo Vịnh Mốc chính là một ngôi làng dưới mặt đất với nhiều công trình như giếng nước sinh hoạt, kho gạo, bếp Hoàng Cầm, trạm gác, trạm đặt máy điện thoại, bệnh xá, phòng phẫu thuật, nhà hộ sinh, nhà tắm…

Đặc biệt hơn, dọc hai bên đường hầm khoét sâu 1.8m và rộng 0.8m thành những ô nhỏ, là những phòng dành cho hộ gia đình từ 3 – 4 người có thể sinh hoạt được. Bên trong hầm còn có một hội trường, là nơi để hội họp, biểu diễn văn nghệ, chiếu phim với sức chứa lên đến hơn 50 người.

3.Du lịch Địa đạo Vịnh Mốc

Với những giá trị lịch sử to lớn, năm 1976, Bộ Văn hóa – Thông tin (Bộ Văn hóa, thể thao và Du lịch) đã đặc cách công nhận địa đạo Vịnh Mốc là Di tích lịch sử, văn hóa cấp Quốc gia.

Vào năm 2014, di tích địa đạo Vịnh Mốc tiếp tục được công nhận là di tích quốc gia đặc biệt. Đây là một trong những điểm đến hấp dẫn của các tuyến du lịch DMZ (khu vực phi quân sự) và thu hút nhiều khách du lịch cả trong và ngoài nước đến để tham quan, tìm hiểu.

Trong khuôn viên của địa đạo còn có bảo tàng địa đạo Vịnh Mốc. Bảo tàng địa đạo Vĩnh Mốc là nơi trưng bày các chứng tích chiến tranh, đặc biệt có bức tranh nổi tiếng tên là To Be Or Not To Be (Tồn tại hay không tồn tại).

II. Tổng kết

Địa đạo Vịnh Mốc là công trình vô cùng độc đáo trong lòng đất lửa Quảng Trị, là di tích lịch sử văn hóa mang nhiều giá trị lịch sử và giáo dục to lớn, là biểu tượng của tinh thần yêu nước bất diệt, ý chí quật cường và sự sáng tạo của cha ông ta trong những năm kháng chiến.